QURILISH MATERIALLARI SANOATIDA TEXNOLOGIYALAR TRANSFERI ASOSIDA MAHALLIY ISHLAB CHIQARISHNI RIVOJLANTIRISH MEXANIZMLARINI TAKOMILLASHTIRISHNING ILMIY-USLUBIY ASOSLARI

Организация
“Sanoat Energetika Guruhi” MChJ qoʻshma korxonasi “Narxlash va shartnoma munosabatlari” boʻlimi bosh mutaxassisi
Marketing jurnali — 2026-yil sentabr, 9-son

Аннотация

В статье раскрыты научно-методические основы совершенствования механизмов развития местного производства в промышленности строительных материалов на основе трансфера технологий. Проведён сравнительный анализ основных форм трансфера технологий и оценено их влияние на локализацию. Трансфер рассмотрен как пятиэтапный процесс – от выбора технологии до её самостоятельного совершенствования в местных условиях. Предложены пятикомпонентный интегральный индекс, охватывающий уровень локализации, импортозамещение, способность к освоению технологий, технологическое обновление и распространение технологии среди местных поставщиков, а также показатель «разрыва трансфера», измеряющий расхождение между полученной технологией и способностью предприятия её освоить. Апробация на данных 2020-2024 гг. показала рост интегрального индекса с 0,455 до 0,544 и переход отрасли на этап адаптации, однако разрыв трансфера увеличился с 0,196 до 0,281. Наиболее слабое положение среди подотраслей отмечено в производстве стекла. На основе полученных результатов разработаны направления совершенствования институционально-правового, финансово-экономического, организационного, кадрового и мониторингового блоков механизма, а также прогноз до 2030 года.

Ключевые слова

промышленность строительных материалов, трансфер технологий, локализация, импортозамещение, способность к освоению технологий, технологическое обновление, интегральный индекс, разрыв трансфера


Библиографические ссылки

  1. Bozeman, B. (2000). Technology transfer and public policy: A review of research and theory. Research Policy, 29(4-5), 627-655. https://doi.org/10.1016/S0048-7333(99)00093-1
  2. Cohen, W. M., & Levinthal, D. A. (1990). Absorptive capacity: A new perspective on learning and innovation. Administrative Science Quarterly, 35(1), 128- 152. https://doi.org/10.2307/2393553
  3. Hausmann, R., & Rodrik, D. (2003). Economic development as self-discovery. Journal of Development Economics, 72(2), 603-633. https://doi.org/10.1016/S0304-3878(03)00124-X
  4. Kim, L. (1997). Imitation to innovation: The dynamics of Koreaʼs technological learning. Harvard Business School Press
  5. Lall, S. (1992). Technological capabilities and industrialization. World Development, 20(2), 165-186. https://doi.org/10.1016/0305-750X(92)90097-F
  6. OECD/Eurostat. (2018). Oslo Manual 2018: Guidelines for collecting, reporting and using data on innovation (4th ed.). OECD Publishing; Eurostat. https://doi.org/10.1787/9789264304604-en
  7. Rodrik, D. (2004). Industrial policy for the twenty-first century (KSG Working Paper No. RWP04-047). Harvard University. https://doi.org/10.2139/ssrn.617544
  8. Saaty, T. L. (1980). The analytic hierarchy process: Planning, priority setting, resource allocation. McGraw-Hill
  9. Schumpeter, J. A. (1934). The theory of economic development. Harvard University Press
  10. Teece, D. J. (1977). Technology transfer by multinational firms: The resource cost of transferring technological know-how. Economic Journal, 87(346), 242-261
  11. UNIDO. (2024). Industrial Development Report 2024: Turning challenges into sustainable solutions. UNIDO
  12. WIPO. (2024). Global Innovation Index 2024: Unlocking the promise of social entrepreneurship. WIPO
  13. Oʻzbekiston Respublikasining 2020-yil 24-iyul OʻRQ-630-son “Innovatsion faoliyat toʻgʻrisida”gi Qonuni. https://lex.uz/docs/4910391
  14. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 28-yanvar PF-60-son “2022-2026-yillarga moʻljallangan Yangi Oʻzbekistonning taraqqiyot strategiyasi toʻgʻrisida”gi Farmoni. https://lex.uz/docs/5841063
  15. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2023-yil 11-sentabr PF-158-son “«Oʻzbekiston - 2030» strategiyasi toʻgʻrisida”gi Farmoni. https://lex.uz/docs/6600413
  16. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 20-fevral PQ-4198-son “Qurilish materiallari sanoatini tubdan takomillashtirish va kompleks rivojlantirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi Qarori. https://lex.uz/docs/4207834
  17. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 23-may PQ-4335-son “Qurilish materiallari sanoatini jadal rivojlantirishga oid qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi Qarori. https://lex.uz/docs/4351738
  18. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 1-dekabr PQ-365-son “Qurilish materiallari sanoatini rivojlantirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi Qarori. https://lex.uz/docs/7873803
  19. Ibragimov S.O. Qurilish materiallari sanoatida ishlab chiqarishni modernizatsiya qilish va raqobatbardoshlikni oshirishning iqtisodiy mexanizmlari. https://marketingjournal.uz/index.php/mj/uz/article/view/1818
  20. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Milliy statistika qoʻmitasi. (2025). Sanoat, tashqi savdo va investitsiyalar boʻyicha statistik maʼlumotlar. Toshkent. https://stat.uz

Скачивания

Данные скачивания пока недоступны.