Tel: +998977838464
Search


Maxsus son

Ilmiy maqolalar

OʻZBEKISTONNING YANGI IQTISODIY MUHITIDA BIZNES RIVOJLANISHI UCHUN INNOVATSION MARKETING KONTSEPTSIYALARIDAN FOYDALANISH

DOI 10.67668/mj/2025issspecial/1490 Betlar 353-367

Nashr qilingan 2025-10-16

Mualliflar
Adilova Zulfiya Djavdatovna
Affiliation
Toshkent Davlat Iqtisodiyot Universiteti image/svg+xml
PDF Google Scholar Google Scholar

Annotatsiya

Bu biznes rivojlanishining asosiy savollaridan biri — nega oʻzbek korxonalarining marketing faoliyati transformatsional (oʻzgaruvchan) jarayonlarga bagʻishlanayotganligidir. Chuqur bozor hayotidagi strategik oʻzgarishlar natijalari — mingdan ortiq miqdoriy va sifat jihatlariga ega iqtisodiy omillar tomonidan shakllantiriladi. Ushbu tadqiqot siyosiy qoʻllab-quvvatlashning toʻgʻridan-toʻgʻri regressiya asosidagi taʼsirlari, shuningdek faol isteʼmolchi ishtirokining vositachilik roli — ishonch mezonlari va axborot ochiqligi kabi oʻlchanadigan oʻzgaruvchilar orqali, mazkur munozaraga hissa qoʻshadi. Biz AHP (Analitik Giyohlar Jarayoni) asosidagi baholash usullarini rivojlanish iqtisodiyoti konsepsiyalari bilan birlashtirib, Oʻzbek iqtisodiyotida firmalarning innovatsion marketing amaliyotlari oʻsishining mahalliy darajadan mintaqaviy bosqichga oʻtish yoʻnalishidagi kommunikatsiya kanallari samaradorligiga qanday taʼsir koʻrsatganini miqdoriy (quantitative) usulda tahlil qilamiz. Metodologik nuqtai nazardan, liberalizatsiyadan keyingi davrdan bozor barqarorligining bazasiga qadar boʻlib oʻtgan vaqt seriyaviy (time-series) maʼlumotlariga asoslangan multi-mezonli AHP–regressiya tahlili yordamida, hozirgi kunda korxona darajasida ikkita yetakchi marketing va faol tuzilmalar profilini aniqladik hamda bashoratlovchi — predictive modelni yaratdik. Umumiy statistik koʻrsatkichlardan kanal tizimlarining samaradorlik profillarini, isteʼmolchi javoblarining oʻzgaruvchanligi asosida ajratib oldik. Bozorlar oʻsishda davom etar ekan, biz media mavjudligi, ishonch va innovatsiyaning ijtimoiy-iqtisodiy davrlar boʻyicha taʼsirini baholadik. Natijalar shuni koʻrsatadiki, uzoq muddatli tendensiyalar — nisbatan barqaror shaklni takrorlaydi; institution (institutsional) tuzilmalar bilan bogʻliq davriy buzilishlar esa bu barqarorlikka taʼsir koʻrsatadi. Marketing kanallari va ularning axborot oqimi elementlarining faol strukturalar oʻzgarishlariga sezgir ekanligi aniqlanadi; regressiya maʼlumotlaridan isteʼmolchilar afzalliklari va biznes strategiyalarining markazdan periferiyaga koʻchish modelini modellashtirilgan holda bashorat qilish mumkin. Globalizatsiya bosimi kuchayishda davom etar ekan, Oʻzbekistonda iqtisodiy rejalashtirishdagi islohotlar tezlashuvi kontekstida, bizning tadqiqot natijalarimiz nafaqat siyosatchilar va mahalliy xususiy aktorlarga, balki Oʻzbek bozorida ishtirok etishni istagan, yaqin orada ishtirok etishga majbur boʻlishi mumkin boʻlgan xorijiy investorlar uchun ham amaliy ahamiyat kasb etadi. Ular korxonalarning moslashuvchan potensialiga yangi yondashuvlarni ochib beradi, biznes modellarning oʻsib borayotgan talabga qanchalik mos javob bera olishini miqdoriy baholash imkoniyatini beradi, hamda qiymatni yetkazish va taqsimlashni mumkin boʻlgan yuksalayotgan yangi sharoitlarga optimallashtirishga yordam beradi.

References

  1. Popova, N., et al. (2021). Marketing aspects of innovative development of business organizations in the sphere of production, trade, transport, and logistics in VUCA conditions
  2. Akhmedov, K. A. (2023). Development strategy of New Uzbekistan for 2022– 2026. The American Journal of Social Science and Education Innovations
  3. Narinbaeva, G., et al. (2021). Application of innovative technologies in agriculture of Uzbekistan. E3S Web of Conferences
  4. Ramazonovma, M. D. (2022). Development of marketing in the context of a tourism pandemic in Uzbekistan. Research Trend in Technology and Management
  5. Mustafakulov, Y. B. (2021). The role of innovation in the modern concept of economic development of Uzbekistan
  6. Hayitboyeva, N. (2021). Innovative marketing strategy in the development of the textile industry
  7. Jamoliddinova, M. D. (2022). Strategy for the development of innovative tourism services in the field of marketing in Uzbekistan. Information Technologies and Management in Higher Education and Sciences. Part 1
  8. Zhehus, O. (2023). Marketing of opportunities as a modern concept for business development under the conditions of global challenges. Business Inform
  9. Ergashxodjaeva, S., et al. (2023). Improving distribution channel relationships in marketing through data mining and database applications. International Conference on Future Networks and Distributed Systems
  10. Kurpayanidi, K. (2022). Institutional conditions for the development of entrepreneurship in the context of the transformation of the national economy. Economic Innovations
  11. Tulagan-Ugli, J. J. (2021). Analysis of new technologies of business in the digital economy and their effectiveness in Uzbekistan. The American Journal of Management and Economics Innovations
  12. Yulchieva, K. (2024). The impact of marketing mix on indigenous business development in Uzbekistan: A regression analysis. Journal of Intelligent Communication
  13. Burenin, V. A. (2021). Features of innovative marketing in modern international chaordic business environment. Mezhdunarodnaja jekonomika (The World Economics)
  14. Saidov, M. (2021). Increasing management efficiency in the electricity sector of Uzbekistan. International Conference on Future Networks and Distributed Systems
  15. Unknown author. (2022). New opportunities on economic development of Uzbekistan
  16. Toshboev, A., et al. (2021). Efficiency of agrobusiness development in agriculture. E3S Web of Conferences

Yuklab olishlar

Yuklab olish ma’lumotlari hali mavjud emas.