Tel: +998977838464

Son 9 (2026)
Marketing

Ilmiy maqolalar

QURILISH MATERIALLARI SANOATI KORXONALARIDA MEHNAT RESURSLARIDAN FOYDALANISH SAMARADORLIGINI OSHIRISH

DOI 10.67668/mj/2026iss9/2010 Betlar 514-523

Nashr qilingan 2026-09-07

Mualliflar
Ibragimov Salohiddin Ochilovich a , Inogʻomova Komilaxon Muxiddin qizi
Tashkilot
a Alfraganus Universiteti image/svg+xml
Marketing jurnali — 2026-yil sentabr, 9-son
PDF Google Scholar Google Scholar

Annotatsiya

Maqolada qurilish materiallari sanoati korxonalarida mehnat resurslaridan foydalanish samaradorligini oshirish masalalari tadqiq etilgan. Samaradorlikni baholashda qoʻllaniladigan mavjud koʻrsatkichlarning qiyosiy tahlili oʻtkazilib, ularning asosiy cheklovlari aniqlangan. Mehnat unumdorligi, ish vaqtidan foydalanish, kadrlar barqarorligi va xodimlar malakasini qamrab oluvchi toʻrt komponentli integral samaradorlik indeksi taklif etilgan boʻlib, u vaznli geometrik oʻrtacha usulida hisoblanadi. Metodika Oʻzbekiston qurilish materiallari sanoati korxonalarining 2020-2024-yillardagi maʼlumotlarida sinovdan oʻtkazilgan va 2030-yilgacha boʻlgan davr uchun prognoz ishlab chiqilgan. Hisob-kitoblarga koʻra, integral indeks 2020-yildagi 0,572 dan 2024-yilda 0,654 gacha oʻsgan, xodimlar malakasi subindeksi (0,527) esa integral koʻrsatkichni cheklovchi asosiy omil sifatida aniqlangan. Maqsadli chora-tadbirlar amalga oshirilgan taqdirda indeks 2030-yilga kelib 0,765 ga yetib, tarmoq “yuqori” samaradorlik darajasiga oʻtishi mumkin. Samaradorlikni oshirishning ustuvor yoʻnalishlari - texnologik modernizatsiya, ish vaqtini tashkil etish, kadrlarni ushlab qolish hamda kadrlar tayyorlash va malaka oshirish - asoslab berilgan.

Kalit so'zlar

qurilish materiallari sanoati, mehnat resurslari, mehnat unumdorligi, ish vaqti fondi, kadrlar qoʻnimsizligi, xodimlar malakasi, integral indeks, vaznli geometrik oʻrtacha

Foydalanilgan adabiyotlar

  1. Armstrong, M., & Taylor, S. (2017). Armstrongʻs handbook of human resource management practice (14th ed.). Kogan Page
  2. Becker, G. S. (1964). Human capital: A theoretical and empirical analysis, with special reference to education. Columbia University Press
  3. Bloom, N., & Van Reenen, J. (2007). Measuring and explaining management practices across firms and countries. The Quarterly Journal of Economics, 122(4), 1351-1408. https://doi.org/10.1162/qjec.2007.122.4.1351
  4. Drucker, P. F. (1999). Knowledge-worker productivity: The biggest challenge. California Management Review, 41(2), 79-94. https://doi.org/10.2307/41165987
  5. Huselid, M. A. (1995). The impact of human resource management practices on turnover, productivity, and corporate financial performance. Academy of Management Journal, 38(3), 635-672. https://doi.org/10.5465/256741
  6. International Labour Organization. (2024). World employment and social outlook: Trends 2024. ILO
  7. Kaplan, R. S., & Norton, D. P. (1996). The balanced scorecard: Translating strategy into action. Harvard Business School Press
  8. Saaty, T. L. (1980). The analytic hierarchy process: Planning, priority setting, resource allocation. McGraw-Hill
  9. Schultz, T. W. (1961). Investment in human capital. American Economic Review, 51(1), 1-17
  10. Syverson, C. (2011). What determines productivity? Journal of Economic Literature, 49(2), 326-365. https://doi.org/10.1257/jel.49.2.326
  11. UNIDO. (2024). Industrial development report 2024: Turning challenges into sustainable solutions. United Nations Industrial Development Organization
  12. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 16-fevral 2026-yil PF-21-son “Mamlakat taraqqiyotining 2030-yilgacha moʻljallangan ustuvor yoʻnalishlari doirasida islohotlarni izchil davom ettirish va yangi bosqichga olib chiqishning qoʻshimcha chora-tadbirlari toʻgʻrisida” Farmoni https://lex.uz/ru/docs/-8050769
  13. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 28-yanvar PF-60-son “2022-2026-yillarga moʻljallangan Yangi Oʻzbekiston taraqqiyot strategiyasi toʻgʻrisida”gi Farmoni. https://lex.uz/docs/5841063
  14. Ibragimov, S. O. Qurilish materiallari sanoatida ishlab chiqarishni modernizatsiya qilish va raqobatbardoshlikni oshirishning iqtisodiy mexanizmlari. Marketing jurnali. https://marketingjournal.uz/index.php/mj/uz/article/view/1818
  15. Qodirov, A. A. (2023). Qurilish materiallari sanoatida klaster tizimi: nazariya va amaliyot. Iqtisodiyot va innovatsion texnologiyalar, (1), 62-75
  16. Xoʻjayev, N. X., & Tursunov, B. A. (2021). Oʻzbekiston sanoatini modernizatsiya qilishning institutsional mexanizmlari. TDIU nashriyoti
  17. Oʻzbekiston Respublikasi Statistika agentligi. (2025). Sanoat mahsuloti ishlab chiqarish va mehnat bozori boʻyicha statistik maʼlumotlar toʻplami. https://stat.uz

Yuklab olishlar

Yuklab olish ma’lumotlari hali mavjud emas.