Tel: +998977838464

Son 9 (2026)
Marketing

Ilmiy maqolalar

RAQAMLI TRANSFORMATSIYA SHAROITIDA MINTAQAVIY IQTISODIY RIVOJLANISHNI BOSHQARISHNING KONSEPTUAL MODELINI TAKOMILLASHTIRISH

DOI 10.67668/mj/2026iss9/2096 Betlar 602-615

Nashr qilingan 2026-09-07

Mualliflar
Qozaqova Munojat Sharifjanovna
Tashkilot
Namangan davlat texnika universiteti image/svg+xml
Marketing jurnali — 2026-yil sentabr, 9-son
PDF Google Scholar Google Scholar

Annotatsiya

Maqolada raqamli transformatsiya sharoitida mintaqaviy iqtisodiy rivojlanishni boshqarishning nazariy va konseptual asoslari tadqiq etilgan. Mavjud boshqaruv yondashuvlarining hududiy iqtisodiy jarayonlardagi tezkor oʻzgarishlarni aniqlash, baholash va prognozlash imkoniyatlari tahlil qilinib, raqamli maʼlumotlar asosida boshqaruv qarorlarini shakllantirish zarurati asoslangan. Mintaqaviy iqtisodiy tizimning resurs salohiyati, raqamli infratuzilmasi, institutsional muhiti, iqtisodiy faolligi va hududlararo tafovutlarni yagona boshqaruv konturida oʻzaro bogʻlovchi konseptual model taklif etilgan. Modelda raqamli monitoring, diagnostika, prognozlash, boshqaruv qarorlari va qayta aloqa mexanizmlarining uzviy bogʻliqligi asoslangan. Oʻzbekiston hududlarining 2016-2025-yillardagi statistik maʼlumotlari tahlili yalpi hududiy mahsulot, aholi jon boshiga YaHM va asosiy kapitalga investitsiyalar boʻyicha sezilarli hududlararo tafovutlar saqlanib qolayotganini koʻrsatdi. Namangan viloyati misolida iqtisodiy va raqamli koʻrsatkichlarning parallel oʻsishi aniqlandi hamda raqamli infratuzilma, raqamli xizmatlar, iqtisodiyotning raqamlashtirilishi, raqamli kompetensiyalar va raqamli monitoring subindekslarini birlashtiruvchi Hududiy raqamli transformatsiya indeksi (HRTI) taklif etildi.

Kalit so'zlar

mintaqaviy iqtisodiyot, raqamli transformatsiya, mintaqaviy rivojlanish, raqamli monitoring, hududiy boshqaruv, konseptual model, hududiy nomutanosiblik, raqamli infratuzilma

Foydalanilgan adabiyotlar

  1. Barca, F., McCann, P., & Rodríguez-Pose, A. (2012). The case for regional development intervention: Place-based versus place-neutral approaches. Journal of Regional Science, 52(1), 134-152. https://doi.org/10.1111/j.1467-9787.2011.00756.x
  2. Crescenzi, R., & Rodríguez-Pose, A. (2011). Innovation and regional growth in the European Union. Berlin, Heidelberg: Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-642-17761-3
  3. European Commission. (2022). Digital Economy and Society Index (DESI) 2022: Methodological note. Brussels: European Commission. https://digital-strategy.ec.europa.eu/en/library/digital-economy-and-society-index-desi-2022
  4. McCann, P. (2015). The regional and urban policy of the European Union: Cohesion, results-orientation and smart specialisation. Cheltenham, UK; Northampton, MA, USA: Edward Elgar Publishing
  5. OECD, European Union, & Joint Research Centre - European Commission. (2008). Handbook on constructing composite indicators: Methodology and user guide. Paris: OECD Publishing. https://doi.org/10.1787/9789264043466-en
  6. OECD. (2023). OECD Regional Outlook 2023: The longstanding geography of inequalities. Paris: OECD Publishing. https://doi.org/10.1787/92cd40a0-en
  7. OECD. (2024). OECD Regions and Cities at a Glance 2024. Paris: OECD Publishing. https://doi.org/10.1787/f42db3bf-en
  8. OECD. (2025a). Place-based policies for the future. OECD Regional Development Studies. Paris: OECD Publishing. https://doi.org/10.1787/e5ff6716-en
  9. OECD. (2025b). Strengthening regional policy for resilient places. OECD Regional Development Papers. Paris: OECD Publishing. https://doi.org/10.1787/ea24eab5-en
  10. UN-Habitat. (2022). World Cities Report 2022: Envisaging the future of cities. Nairobi: United Nations Human Settlements Programme. https://digitallibrary.un.org/record/3984713
  11. United Nations Development Programme. (2022). UNDP Digital Strategy 2022-2025. New York: UNDP. https://digitalstrategy.undp.org/
  12. United Nations Development Programme. (2025). Institutionalizing the monitoring and evaluation system for Uzbekistanʼs digital transformation. Tashkent: UNDP. https://www.undp.org/sites/g/files/zskgke326/files/2025-09/uz_digital_transformation_m-e_uzbekistan_eng.pdf
  13. World Bank. (2016). World Development Report 2016: Digital dividends. Washington, DC: World Bank. https://doi.org/10.1596/978-1-4648-0671-1
  14. World Bank. (2025a). Digital economy. Brief. Washington, DC: World Bank. https://www.worldbank.org/en/topic/digital/brief/digital-economy
  15. World Bank. (2025b). GovTech Maturity Index 2025: Tracking public sector digital transformation worldwide. Washington, DC: World Bank. https://documents.worldbank.org/en/publication/documents-reports/documentdetail/099121725193511608
  16. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 5-oktyabr PF-6079-son “«Raqamli Oʻzbekiston - 2030» strategiyasini tasdiqlash va uni samarali amalga oshirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi Farmoni. https://lex.uz/docs/5030957
  17. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2026-yil 24-iyul PF-141-son “Raqamli texnologiyalar sohasida strategik rejalashtirish hamda ushbu sohada davlat nazorati yanada takomillashtirilishi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining ayrim hujjatlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi Farmoni. https://lex.uz/docs/8350205
  18. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 16-sentyabr PQ-286-son “Respublikaning hudud, soha va tarmoqlarida raqamli texnologiyalar joriy etilishini yanada jadallashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi Qarori. https://lex.uz/docs/7730357
  19. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Statistika agentligi. (2026). Statistika axborot-tahlil tizimi (SIAT): hududiy iqtisodiy koʻrsatkichlar. https://siat.stat.uz/data/2605

Yuklab olishlar

Yuklab olish ma’lumotlari hali mavjud emas.