AGRAR ISHLAB CHIQARISH SAMARADORLIGINING MINTAQAVIY IQTISODIY OʻSISHGA TAʼSIRIDA QAYTA ISHLASH SANOATINING VOSITACHILIK MEXANIZMLARINI EKONOMETRIK BAHOLASH
Annotatsiya
Maqolada agrar ishlab chiqarish samaradorligining mintaqaviy iqtisodiy oʻsishga taʼsirida qayta ishlash sanoatining vositachilik mexanizmlari nazariy va ekonometrik jihatdan tadqiq etilgan. Agrar resurslar unumdorligi, sanoat kooperatsiyasi va hududiy qoʻshilgan qiymat oʻrtasidagi iqtisodiy bogʻliqliklar asoslanadi. Qayta ishlash sanoatining vositachilik taʼsirini aniqlashda panel regressiya va mediatsion tahlil modellarini integratsiyalashga asoslangan metodologik yondashuv taklif etilgan. Agrar samaradorlikning mintaqaviy iqtisodiy oʻsishga bevosita va bilvosita taʼsirlarini farqlash, ishlab chiqarish zanjirlarining iqtisodiy natijadorligini baholash hamda hududiy agrosanoat integratsiyasini rivojlantirishning ustuvor yoʻnalishlarini aniqlash imkoniyatlari yoritildi. Statistik tahlil 2016-2024-yillarda respublika agrar ishlab chiqarishi 3,81 barobar, 2016-2025-yillarda yalpi ichki mahsulot 6,37 barobar oshganini koʻrsatdi. Bevosita, bilvosita va umumiy taʼsirlarni hamda vositachilik ulushini baholovchi toʻqqiz koʻrsatkichli model va klasterli bootstrap tekshiruvi taklif etildi.Kalit so'zlar
mintaqaviy iqtisodiyot, agrar samaradorlik, iqtisodiy oʻsish, qayta ishlash sanoati, vositachilik mexanizmi, mediatsion tahlil, panel regressiya, hududiy qoʻshilgan qiymat, agrosanoat integratsiyasi, ishlab chiqarish zanjiri
Foydalanilgan adabiyotlar
- Baron, R. M., & Kenny, D. A. (1986). The moderator-mediator variable distinction in social psychological research: Conceptual, strategic, and statistical considerations. Journal of Personality and Social Psychology, 51(6), 1173-1182. https://doi.org/10.1037/0022-3514.51.6.1173
- Food and Agriculture Organization of the United Nations. (2024). The state of food and agriculture 2024: Value-driven transformation of agrifood systems. FAO. https://doi.org/10.4060/cd2616en
- Hazell, P. B. R., & Haggblade, S. (1991). Rural-urban growth linkages in India. Indian Journal of Agricultural Economics, 46(4), 515-529
- Hirschman, A. O. (1958). The strategy of economic development. Yale University Press
- Imai, K., Keele, L., & Tingley, D. (2010). A general approach to causal mediation analysis. Psychological Methods, 15(4), 309-334. https://doi.org/10.1037/a0020761
- MacKinnon, D. P., Fairchild, A. J., & Fritz, M. S. (2007). Mediation analysis. Annual Review of Psychology, 58, 593-614. https://doi.org/10.1146/annurev.psych.58.110405.085542
- Mellor, J. W. (1976). The new economics of growth: A strategy for India and the developing world. Cornell University Press
- Preacher, K. J., & Hayes, A. F. (2008). Asymptotic and resampling strategies for assessing and comparing indirect effects in multiple mediator models. Behavior Research Methods, 40(3), 879-891. https://doi.org/10.3758/BRM.40.3.879
- Timmer, C. P. (2002). Agriculture and economic development. In B. L. Gardner & G. C. Rausser (Eds.), Handbook of agricultural economics (Vol. 2A, pp. 1487-1546). Elsevier. https://doi.org/10.1016/S1574-0072(02)10011-9
- World Bank. (2020). World development report 2020: Trading for development in the age of global value chains. World Bank. https://doi.org/10.1596/978-1-4648-1457-0
- Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 8-apreldagi PQ-136-son “Qishloq xoʻjaligi mahsulotlarining eksport salohiyatini oshirish hamda qayta ishlash zanjirini rivojlantirish boʻyicha qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi Qarori. https://lex.uz/docs/-7469633
- Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 12-avgustdagi PF-130-son “Qishloq xoʻjaligi sohasiga zamonaviy texnologiyalarni joriy etishni yanada jadallashtirish orqali samaradorlikni oshirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi Farmoni. https://lex.uz/docs/-7694880
- Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 31-oktabrdagi PQ-322-son “Aholini oziq-ovqat mahsulotlari bilan barqaror taʼminlashga doir qoʻshimcha chora- tadbirlar toʻgʻrisida”gi Qarori. https://lex.uz/docs/-7807664
Yuklab olishlar
Yuklab olish ma’lumotlari hali mavjud emas.