Tel: +998977838464

2026
III Bioiqtisodiyot xalqaro forumi: maxsus son

III-SEKSIYA - SIRKULYAR IQTISODIYOT VA BIOMASSADAN SAMARALI FOYDALANISH TAJRIBASI HAMDA INNOVATSION TEXNOLOGIYALARNI ALMASHISH

SIRKULYAR IQTISODIYOT TAMOYILLARI ASOSIDA KORXONALARNING ISHLAB CHIQARISH ZANJIRINI BOSHQARISH MEXANIZMLARINI TAKOMILLASHTIRISH

DOI 10.67668/mj/2026issmaxsus/2048 Betlar 109-121

Nashr qilingan 2026-09-25

Mualliflar
Turdimurodov Jasur Ilxomovich
Tashkilot
Mirzo Ulugʻbek nomidagi Samarqand davlat arxitektura-qurilish universiteti
III Bioiqtisodiyot xalqaro forumi, Buxoro, 24-25-sentabr 2026
PDF Google Scholar Google Scholar

Annotatsiya

Maqolada sirkulyar iqtisodiyot tamoyillari asosida korxonalarning ishlab chiqarish zanjirini boshqarish mexanizmlarini takomillashtirish masalalari qurilish materiallari sanoati misolida oʻrganildi. Tizimli yondashuv, qiyosiy tahlil, umumlashtirish va statistik maʼlumotlarni tahlil qilish usullari qoʻllanildi. Toʻgʻri va teskari resurs oqimlarini birgalikda rejalashtirish, ikkilamchi materiallardan foydalanish hamda zanjir ishtirokchilari manfaatlarini muvofiqlashtirish yoʻnalishlari tizimlashtirildi. Aylanma koeffitsiyenti va boʻgʻinlararo muvofiqlashtirishning integral koʻrsatkichi taklif etildi. Ishlab chiqarish bosqichlariga mos resurs qiymatini saqlash strategiyalari belgilandi. Toʻgʻri oqim, teskari halqa va boshqaruvni birlashtirgan konseptual model ishlab chiqildi. Shartnomalar, raqamli kuzatuv va ikkilamchi materiallar sifatini boshqarishga oid takliflar shakllantirildi. Natijalar korxonalarda resurslardan foydalanish va qaytariladigan material oqimlarini tartibga solish uchun nazariy hamda uslubiy asos sifatida taqdim etildi.

Kalit so'zlar

sirkulyar iqtisodiyot, ishlab chiqarish zanjiri, teskari logistika, ikkilamchi materiallar, aylanma koeffitsiyenti, boʻgʻinlararo muvofiqlashtirish, raqamli kuzatuv, qurilish materiallari

Foydalanilgan adabiyotlar

  1. Bocken, N. M. P., de Pauw, I., Bakker, C., & van der Grinten, B. (2016). Product design and business model strategies for a circular economy. Journal of Industrial and Production Engineering, 33(5), 308-320. https://doi.org/10.1080/21681015.2016.1172124
  2. Cachon, G. P., & Lariviere, M. A. (2005). Supply chain coordination with revenue-sharing contracts: Strengths and limitations. Management Science, 51(1), 30- 44. https://doi.org/10.1287/mnsc.1040.0215
  3. Ellen MacArthur Foundation. (2013). Towards the Circular Economy Vol. 1: An economic and business rationale for an accelerated transition. Ellen MacArthur Foundation. https://www.ellenmacarthurfoundation.org/towards-the-circular-economy-vol-1-an-economic-and-business-rationale-for-an
  4. Geissdoerfer, M., Morioka, S. N., de Carvalho, M. M., & Evans, S. (2018). Business models and supply chains for the circular economy. Journal of Cleaner Production, 190, 712-721. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2018.04.159
  5. Geissdoerfer, M., Savaget, P., Bocken, N. M. P., & Hultink, E. J. (2017). The Circular Economy - A new sustainability paradigm? Journal of Cleaner Production, 143, 757-768. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2016.12.048
  6. Genovese, A., Acquaye, A. A., Figueroa, A., & Koh, S. C. L. (2017). Sustainable supply chain management and the transition towards a circular economy: Evidence and some applications. Omega, 66, 344-357. https://doi.org/10.1016/j.omega.2015.05.015
  7. Ghisellini, P., Cialani, C., & Ulgiati, S. (2016). A review on circular economy: The expected transition to a balanced interplay of environmental and economic systems. Journal of Cleaner Production, 114, 11-32. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2015.09.007
  8. Govindan, K., Soleimani, H., & Kannan, D. (2015). Reverse logistics and closed-loop supply chain: A comprehensive review to explore the future. European Journal of Operational Research, 240(3), 603-626. https://doi.org/10.1016/j.ejor.2014.07.012
  9. Guide, V. D. R., Jr., & Van Wassenhove, L. N. (2009). The evolution of closed- loop supply chain research. Operations Research, 57(1), 10-18. https://doi.org/10.1287/opre.1080.0628
  10. Hossain, M. U., Ng, S. T., Antwi-Afari, P., & Amor, B. (2020). Circular economy and the construction industry: Existing trends, challenges and prospective framework for sustainable construction. Renewable and Sustainable Energy Reviews, 130, 109948. https://doi.org/10.1016/j.rser.2020.109948
  11. Kirchherr, J., Reike, D., & Hekkert, M. (2017). Conceptualizing the circular economy: An analysis of 114 definitions. Resources, Conservation and Recycling, 127, 221-232. https://doi.org/10.1016/j.resconrec.2017.09.005
  12. Reike, D., Vermeulen, W. J. V., & Witjes, S. (2018). The circular economy: New or Refurbished as CE 3.0? Exploring controversies in the conceptualization of the circular economy through a focus on history and resource value retention options. Resources, Conservation and Recycling, 135, 246-264. https://doi.org/10.1016/j.resconrec.2017.08.027
  13. Savaskan, R. C., Bhattacharya, S., & Van Wassenhove, L. N. (2004). Closed- loop supply chain models with product remanufacturing. Management Science, 50(2), 239-252. https://doi.org/10.1287/mnsc.1030.0186
  14. Oʻzbekiston Respublikasining 2002-yil 5-aprel 362-II-son “Chiqindilar toʻgʻrisida”gi Qonuni. https://lex.uz/docs/-42423
  15. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 16-fevral 2026-yil PF-21-son “Mamlakat taraqqiyotining 2030-yilgacha moʻljallangan ustuvor yoʻnalishlari doirasida islohotlarni izchil davom ettirish va yangi bosqichga olib chiqishning qoʻshimcha chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi Farmoni https://lex.uz/ru/docs/-8050769
  16. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 2-dekabr PQ-436-son “2030-yilgacha Oʻzbekiston Respublikasining “yashil” iqtisodiyotga oʻtishiga qaratilgan islohotlar samaradorligini oshirish boʻyicha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi Qarori. https://lex.uz/docs/-6303230
  17. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 17-aprel PQ-4291-son “2019-2028-yillar davrida Oʻzbekiston Respublikasida qattiq maishiy chiqindilar bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirish strategiyasini tasdiqlash toʻgʻrisida”gi Qarori. https://lex.uz/docs/-4291729
  18. Oʻzbekiston Respublikasi Milliy statistika qoʻmitasi. Oʻzbekiston Respublikasida sanoat ishlab chiqarishi (2025-yil yanvar-dekabr): press-reliz. 2026-yil 21-yanvar. https://stat.uz/img/news/press-reliz-sanoat-21_01_2025-j_-lotin_p43175.pdf
  19. Oʻzbekiston Respublikasi Milliy statistika qoʻmitasi. Sement ishlab chiqarish hajmi 18,2 % ga oʻsgan. 2025-yil 22-iyul. https://stat.uz/uz/matbuot-markazi/qo-mita-yangiliklar/62770-sement-ishlab-chiqarish-hajmi-18-2-ga-o-sgan
  20. Oʻzbekistonda chiqindilarni qayta ishlash hududlar boʻyicha ixtisoslashtiriladi. Gazeta.uz, 2025-yil 15-avgust. https://www.gazeta.uz/oz/2025/08/15/waste/

Yuklab olishlar

Yuklab olish ma’lumotlari hali mavjud emas.