Tel: +998977838464

2026
III Bioiqtisodiyot xalqaro forumi: maxsus son

IV-SEKSIYA - IQLIMGA MOSLASHUV VA EKOLOGIK MUVOZANATNI SAQLASHGA XIZMAT QILUVCHI INNOVATSION YECHIMLARNI TARGʻIB QILISH

SUV RESURSLARIDAN SAMARALI FOYDALANISH VA OZIQ-OVQAT XAVFSIZLIGINI TAʼMINLASHDA BIOIQTISODIY YONDASHUVLARNI RIVOJLANTIRISH

DOI 10.67668/mj/2026issmaxsus/2056 Betlar 198-213

Nashr qilingan 2026-09-25

Mualliflar
Amirov Lochinbek Fayzullayevich
Tashkilot
Mehnat va ijtimoiy munosabatlar akademiyasi “Iqtisodiyot va boshqaruv” kafedrasi
III Bioiqtisodiyot xalqaro forumi, Buxoro, 24-25-sentabr 2026
PDF Google Scholar Google Scholar

Annotatsiya

Maqolada Oʻzbekistonda suv resurslaridan samarali foydalanish va oziq-ovqat xavfsizligini mustahkamlashning bioiqtisodiy yoʻnalishlari oʻrganildi. Tizimli, statistik, dinamik va qiyosiy tahlil usullari qoʻllanildi. Rasmiy maʼlumotlar asosida 2016-2025-yillarda jami suv olish, sugʻorishga yoʻnaltirilgan suv hajmi va uning tarkibiy ulushi baholandi. Suv tejovchi texnologiyalar qamrovining kengayishi hamda irrigatsiyani modernizatsiya qilish imkoniyatlari tahlil qilindi. Xalqaro tajribalarni mahalliy sharoitga moslashtirish orqali suv samaradorligi, biologik resurslar aylanishi, energiya tejamkorligi va institutsional mexanizmlarni birlashtiruvchi strategik model ishlab chiqildi. Modelni baholash uchun iqtisodiy suv mahsuldorligiga asoslangan koʻrsatkich taklif etildi. Raqamli monitoring, moslashuvchan ekin tarkibi va mutaxassislar tayyorlash boʻyicha takliflar shakllantirildi. Natijalar agrar rivojlanish dasturlarini takomillashtirishga va resurslarni tejashga yoʻnaltirildi.

Kalit so'zlar

suv resurslari, bioiqtisodiyot, oziq-ovqat xavfsizligi, suv mahsuldorligi, suv tejovchi texnologiyalar, irrigatsiya, raqamli monitoring

Foydalanilgan adabiyotlar

  1. Albinelli, I., Gomez San Juan, M., Lester, G., Nijmeijer, M., & Neretin, L. (2024). Bioeconomy for food and agriculture: A global stocktaking study (Environment and Natural Resources Management Working Paper No. 101). Food and Agriculture Organization of the United Nations. https://openknowledge.fao.org/items/e863b3a6-63bc-4d36-ba0c-32aa1f9ebd4a
  2. Bazilian, M., Rogner, H., Howells, M., Hermann, S., Arent, D., Gielen, D., Steduto, P., Mueller, A., Komor, P., Tol, R. S. J., & Yumkella, K. K. (2011). Considering the energy, water and food nexus: Towards an integrated modelling approach. Energy Policy, 39(12), 7896-7906. https://doi.org/10.1016/j.enpol.2011.09.039
  3. Bugge, M. M., Hansen, T., & Klitkou, A. (2016). What is the bioeconomy? A review of the literature. Sustainability, 8(7), 691. https://doi.org/10.3390/su8070691
  4. European Commission. (2018). A sustainable bioeconomy for Europe: Strengthening the connection between economy, society and the environment. Updated Bioeconomy Strategy (COM(2018) 673 final). Publications Office of the European Union. https://eur-lex.europa.eu/legal-content/en/ALL/?uri=CELEX:52018DC0673
  5. FAO. (2012). Coping with water scarcity: An action framework for agriculture and food security (FAO Water Reports No. 38). Food and Agriculture Organization of the United Nations
  6. Karshiyev, R. (2024, May 19). Uzbekistan takes bold steps to address water scarcity. Embassy of the Republic of Uzbekistan in the United States. https://uzbekistan.org/uzbekistan-takes-bold-steps-to-address-water-scarcity/4551/
  7. Molden, D., Oweis, T., Steduto, P., Bindraban, P., Hanjra, M. A., & Kijne, J. (2010). Improving agricultural water productivity: Between optimism and caution. Agricultural Water Management, 97(4), 528-535. https://doi.org/10.1016/j.agwat.2009.03.023
  8. OECD. (2018). Meeting policy challenges for a sustainable bioeconomy. OECD Publishing. https://doi.org/10.1787/9789264292345-en
  9. Pereira, L. S., Oweis, T., & Zairi, A. (2002). Irrigation management under water scarcity. Agricultural Water Management, 57(3), 175-206. https://doi.org/10.1016/S0378-3774(02)00075-6
  10. Rosegrant, M. W., Ringler, C., Zhu, T., Tokgoz, S., & Bhandary, P. (2013). Water and food in the bioeconomy: Challenges and opportunities for development. Agricultural Economics, 44(S1), 139-150. https://doi.org/10.1111/agec.12058
  11. UNESCO World Water Assessment Programme. (2024). The United Nations world water development report 2024: Water for prosperity and peace. UNESCO. https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000388950
  12. United Nations. (2025). The Sustainable Development Goals report 2025: Goal 6 - Clean water and sanitation. United Nations Statistics Division. https://unstats.un.org/sdgs/report/2025/goal-06/
  13. World Bank. (2025, May 21). Uzbekistan to modernize its irrigation infrastructure with World Bank support [Press release]. https://www.worldbank.org/en/news/press-release/2025/05/21/uzbekistan-to-modernize-its-irrigation-infrastructure-with-world-bank-support
  14. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 10-iyul PF-6024-son “Oʻzbekiston Respublikasi suv xoʻjaligini rivojlantirishning 2020-2030-yillarga moʻljallangan konsepsiyasini tasdiqlash toʻgʻrisida”gi Farmoni. https://lex.uz/docs/4892953
  15. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2026-yil 5-fevral PQ-47-son “Suv resurslaridan foydalanish samaradorligini oshirish boʻyicha qoʻshimcha chora- tadbirlar toʻgʻrisida”gi Qarori. https://lex.uz/docs/8036872
  16. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 15-avgust PQ-250-son “Oʻzbekiston Respublikasida suv resurslarini boshqarish va irrigatsiya sektorini rivojlantirishning 2025-2028-yillarga moʻljallangan dasturini tasdiqlash toʻgʻrisida”gi Qarori. https://lex.uz/docs/7686130
  17. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining matbuot xizmati. (2025, 12-avgust). Suv resurslarini boshqarish va irrigatsiya sektorini rivojlantirish dasturi qabul qilindi. https://president.uz
  18. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining matbuot xizmati. (2026, 3-fevral). Suv resurslaridan foydalanish samaradorligini oshirish masalalari muhokama qilindi. https://president.uz/oz/lists/view/8901
  19. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Statistika agentligi. (2026). Jami suv olish [Statistik maʼlumotlar bazasi]. https://siat.stat.uz/data
  20. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Statistika agentligi. (2026). Jami suv olish: sugʻorish uchun [Statistik maʼlumotlar bazasi]. https://siat.stat.uz/data

Yuklab olishlar

Yuklab olish ma’lumotlari hali mavjud emas.