Tel: +998977838464

2026
III Bioiqtisodiyot xalqaro forumi: maxsus son

V-SEKSIYA - SIRKULYAR IQTISODIYOT VA QAYTA TIKLANUVCHI ENERGIYA MANBALARINI INTEGRATSIYALASH IMKONIYATLARINI OSHIRISH

QAYTA TIKLANUVCHI ENERGIYA INFRATUZILMASINI RIVOJLANTIRISH ORQALI HUDUDLARARO IQTISODIY TAFOVUTLARNI QISQARTIRISHNING INSTITUTSIONAL-IQTISODIY MEXANIZMLARI

DOI 10.67668/mj/2026issmaxsus/2071 Betlar 133-144

Nashr qilingan 2026-09-25

Mualliflar
Ismailov Azizbek Ruzimaxammatovich
Tashkilot
Alfraganus Universiteti image/svg+xml
III Bioiqtisodiyot xalqaro forumi, Buxoro, 24-25-sentabr 2026
PDF Google Scholar Google Scholar

Annotatsiya

Maqolada qayta tiklanuvchi energiya infratuzilmasini rivojlantirish orqali hududlararo iqtisodiy tafovutlarni qisqartirishning institutsional va iqtisodiy mexanizmlari oʻrganildi. Institutsional qiyosiy tahlil, loyihalarni hududlar boʻyicha guruhlash va daromad koʻrsatkichlarini taqqoslash usullari qoʻllanildi. Yirik quyosh va shamol loyihalari asosida quvvatlarning daromad boʻyicha vaznlangan joylashuv indeksi hamda daromadi oʻrtachadan past hududlardagi quvvatlar ulushi hisoblandi. Qoʻngʻirot loyihasi kiritilgan portfelda bunday hududlarning ulushi yuqoriroq boʻlgani aniqlandi. Auksionlar, xarid shartnomalari, kafolatlar va tarmoq infratuzilmasini birlashtirgan konseptual model ishlab chiqildi. Mahalliy bandlik, daromadlar va byudjet tushumlari ehtimoliy taʼsir kanallari sifatida ajratildi. Hududiy monitoring, infratuzilmani rivojlantirish va mutaxassislar tayyorlash boʻyicha takliflar shakllantirildi. Natijalar loyihalarning hududiy yoʻnalishini baholash uchun asos yaratdi.

Kalit so'zlar

qayta tiklanuvchi energiya, hududlararo tafovutlar, institutsional mexanizmlar, davlat-xususiy sheriklik, auksionlar, investitsiyalar, hududiy rivojlanish, joylashuv indeksi

Foydalanilgan adabiyotlar

  1. ACWA Power. (n.d.). Bash Wind IPP: Project overview. https://acwapower.com/en/what-we-do/projects/bash-wind-ipp/
  2. Asian Development Bank. (2023). Dzhankeldy Wind Power Project (Project No. 56086-001). https://www.adb.org/projects/56086-001/main
  3. Barca, F., McCann, P., & Rodríguez-Pose, A. (2012). The case for regional development intervention: Place-based versus place-neutral approaches. Journal of Regional Science, 52(1), 134-152. https://doi.org/10.1111/j.1467-9787.2011.00756.x
  4. Barro, R. J., & Sala-i-Martin, X. (1992). Convergence. Journal of Political Economy, 100(2), 223-251. https://doi.org/10.1086/261816
  5. Brown, J. P., Pender, J., Wiser, R., Lantz, E., & Hoen, B. (2012). Ex post analysis of economic impacts from wind power development in U.S. counties. Energy Economics, 34(6), 1743-1754. https://doi.org/10.1016/j.eneco.2012.07.010
  6. del Río, P., & Linares, P. (2014). Back to the future? Rethinking auctions for renewable electricity support. Renewable and Sustainable Energy Reviews, 35, 42-56. https://doi.org/10.1016/j.rser.2014.03.039
  7. Eberhard, A., Gratwick, K., Morella, E., & Antmann, P. (2017). Accelerating investments in power in sub-Saharan Africa. Nature Energy, 2(2), 17005. https://doi.org/10.1038/nenergy.2017.5
  8. Egli, F., Steffen, B., & Schmidt, T. S. (2018). A dynamic analysis of financing conditions for renewable energy technologies. Nature Energy, 3(12), 1084-1092. https://doi.org/10.1038/s41560-018-0277-y
  9. Enerdata. (2024). Masdarʼs 500 MW Zarafshan wind project inaugurated in Uzbekistan. https://www.enerdata.net/publications/daily-energy-news/masdars-500-mw-zarafshan-wind-project-inaugurated-uzbekistan.html
  10. IRENA. (2026). Renewable Capacity Statistics 2026. Abu Dhabi: International Renewable Energy Agency. https://www.irena.org/-/media/Files/IRENA/Agency/Publication/2026/Mar/IRENA_DAT_RE_capacity_statistics_2026.pdf
  11. Masdar. (n.d.). 457 MW Sherabad Solar Project, Surkhandarya Region, Uzbekistan: Quick facts. https://masdar.ae/-/media/corporate/projects/downloads/sherabad-solar-project/fact-sheet----sherabad.pdf
  12. Masdar. (2021). 220 MW Samarkand Solar Project, Samarkand Region, Uzbekistan: Quick facts. https://masdar.ae/-/media/corporate-revamp/projects/downloads/samarkand-solar-project/fact-sheet----samarkand.pdf
  13. North, D. C. (1990). Institutions, Institutional Change and Economic Performance. Cambridge: Cambridge University Press. https://doi.org/10.1017/CBO9780511808678
  14. Renewable Energy Magazine. (2023, January 2). ACWA Power signs power purchase and investment agreements for 1.5 GW wind plant in Uzbekistan. https://www.renewableenergymagazine.com/wind/acwa-power-signs-power-purchase-and-investment-20230102
  15. Rodríguez-Pose, A. (2013). Do institutions matter for regional development? Regional Studies, 47(7), 1034-1047. https://doi.org/10.1080/00343404.2012.748978
  16. World Bank. (2020, December 22). Pioneering solar power plant to take off in Uzbekistan with World Bank Group support [Press release]. https://www.worldbank.org/en/news/press-release/2020/12/22/pioneering-solar-power-plant-to-take-off-in-uzbekistan-with-world-bank-group-support
  17. Oʻzbekiston Respublikasining 2019-yil 10-may OʻRQ-537-son “Davlat- xususiy sheriklik toʻgʻrisida”gi Qonuni. https://lex.uz/docs/-4329270
  18. Oʻzbekiston Respublikasining 2019-yil 21-may OʻRQ-539-son “Qayta tiklanuvchi energiya manbalaridan foydalanish toʻgʻrisida”gi Qonuni. https://lex.uz/docs/-4346831
  19. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 16-fevral 2026-yil PF-21-son “Mamlakat taraqqiyotining 2030-yilgacha moʻljallangan ustuvor yoʻnalishlari doirasida islohotlarni izchil davom ettirish va yangi bosqichga olib chiqishning qoʻshimcha chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi Farmoni https://lex.uz/ru/docs/-8050769
  20. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 2-dekabr PQ-436-son “2030-yilgacha Oʻzbekiston Respublikasining «yashil» iqtisodiyotga oʻtishiga qaratilgan islohotlar samaradorligini oshirish boʻyicha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi Qarori. https://lex.uz/docs/-6303230
  21. Gazeta.uz. (2025, 5-fevral). 2024-yilda aholining real daromadlari oshdi, biroq hududlararo farq ortdi. https://www.gazeta.uz/oz/2025/02/05/income/

Yuklab olishlar

Yuklab olish ma’lumotlari hali mavjud emas.