Tel: +998977838464

2026
III Bioiqtisodiyot xalqaro forumi: maxsus son

V-SEKSIYA - SIRKULYAR IQTISODIYOT VA QAYTA TIKLANUVCHI ENERGIYA MANBALARINI INTEGRATSIYALASH IMKONIYATLARINI OSHIRISH

SIRKULYAR IQTISODIYOT LOYIHALARINI MOLIYALASHTIRISHDA RAQAMLI TOʻLOV PLATFORMALARIDAN FOYDALANISH MEXANIZMLARINI TAKOMILLASHTIRISH

DOI 10.67668/mj/2026issmaxsus/2073 Betlar 156-166

Nashr qilingan 2026-09-25

Mualliflar
Isamuxamedov Anvar Sadiqovich
Tashkilot
“Paynet” AJ Bosh direktori
III Bioiqtisodiyot xalqaro forumi, Buxoro, 24-25-sentabr 2026
PDF Google Scholar Google Scholar

Annotatsiya

Maqolada raqamli toʻlov platformalarining sirkulyar iqtisodiyot loyihalarini moliyalashtirish infratuzilmasi sifatidagi oʻrni nazariy va amaliy jihatdan oʻrganildi. Moliyaviy texnologiyalar nazariyasi hamda sirkulyar biznes modellari konsepsiyalarini birlashtirib, toʻlov platformasi resurs aylanishining har bir bosqichida moliyaviy oqimlarni shakllantiruvchi va maʼlumot yaratuvchi institut ekanini asoslangan. Oʻzbekistonda naqd pulsiz toʻlovlar ulushi, bank kartalari va toʻlov terminallari soni hamda maishiy chiqindilarni qayta ishlash koʻrsatkichlari rasmiy manbalar asosida baholandi. Depozit-qaytarish tizimlari uchun mikrotoʻlovlar, foydalanishga qarab hisob-kitob, kraudfanding, ekologik keshbek, oʻrnatilgan moliya va tranzaksiya maʼlumotlariga asoslangan kredit skoringi mexanizmlari tizimlashtirildi. Depozit fondi balansi va kichik qayta ishlovchilarning toʻlov intizomi indeksi formulalari hamda platformaga asoslangan moliyalashtirishning konseptual modeli ishlab chiqildi. Natijalar sirkulyar loyihalarga xususiy kapitalni jalb etish va moliyaviy xizmatlar qamrovini kengaytirishga xizmat qiladi. Tadqiqot natijalari asosida besh yoʻnalishda amaliy takliflar ishlab chiqildi.

Kalit so'zlar

sirkulyar iqtisodiyot, raqamli toʻlov platformasi, depozit-qaytarish tizimi, oʻrnatilgan moliya, kraudfanding, kredit skoringi, yashil moliya, mikrotoʻlov

Foydalanilgan adabiyotlar

  1. Arner, D. W., Buckley, R. P., Zetzsche, D. A., & Veidt, R. (2020). Sustainability, FinTech and financial inclusion. European Business Organization Law Review, 21(1), 7-35. https://doi.org/10.1007/s40804-020-00183-y
  2. Berg, T., Burg, V., Gombović, A., & Puri, M. (2020). On the rise of FinTechs: Credit scoring using digital footprints. The Review of Financial Studies, 33(7), 2845- 2897. https://doi.org/10.1093/rfs/hhz099
  3. Bocken, N. M. P., de Pauw, I., Bakker, C., & van der Grinten, B. (2016). Product design and business model strategies for a circular economy. Journal of Industrial and Production Engineering, 33(5), 308-320. https://doi.org/10.1080/21681015.2016.1172124
  4. Central Bank of the Republic of Uzbekistan. (2025). Information about issued banking cards, POS-terminals, ATMʼs and self-service kiosks as of 1 October 2025, also transactions carried out through POS-terminals in January-September of 2025. https://cbu.uz/en/statistics/paysistem/2941874/
  5. Demirgüç-Kunt, A., Klapper, L., Singer, D., & Ansar, S. (2022). The Global Findex Database 2021: Financial inclusion, digital payments, and resilience in the age of COVID-19. Washington, DC: World Bank. https://doi.org/10.1596/978-1-4648-1897-4
  6. Gomber, P., Kauffman, R. J., Parker, C., & Weber, B. W. (2018). On the Fintech revolution: Interpreting the forces of innovation, disruption, and transformation in financial services. Journal of Management Information Systems, 35(1), 220-265. https://doi.org/10.1080/07421222.2018.1440766
  7. Kirchherr, J., Reike, D., & Hekkert, M. (2017). Conceptualizing the circular economy: An analysis of 114 definitions. Resources, Conservation and Recycling, 127, 221-232. https://doi.org/10.1016/j.resconrec.2017.09.005
  8. Mollick, E. (2014). The dynamics of crowdfunding: An exploratory study. Journal of Business Venturing, 29(1), 1-16. https://doi.org/10.1016/j.jbusvent.2013.06.005
  9. Ozili, P. K. (2018). Impact of digital finance on financial inclusion and stability. Borsa Istanbul Review, 18(4), 329-340. https://doi.org/10.1016/j.bir.2017.12.003
  10. Philippon, T. (2016). The FinTech opportunity (NBER Working Paper No. 22476). National Bureau of Economic Research. https://doi.org/10.3386/w22476
  11. Saberi, S., Kouhizadeh, M., Sarkis, J., & Shen, L. (2019). Blockchain technology and its relationships to sustainable supply chain management. International Journal of Production Research, 57(7), 2117-2135. https://doi.org/10.1080/00207543.2018.1533261
  12. Taghizadeh-Hesary, F., & Yoshino, N. (2019). The way to induce private participation in green finance and investment. Finance Research Letters, 31, 98-103. https://doi.org/10.1016/j.frl.2019.04.016
  13. Tukker, A. (2015). Product services for a resource-efficient and circular economy - a review. Journal of Cleaner Production, 97, 76-91. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2013.11.049
  14. Zhou, G., Gu, Y., Wu, Y., Gong, Y., Mu, X., Han, H., & Chang, T. (2020). A systematic review of the deposit-refund system for beverage packaging: Operating mode, key parameter and development trend. Journal of Cleaner Production, 251, 119660. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2019.119660
  15. Oʻzbekiston Respublikasining 2019-yil 1-noyabr OʻRQ-578-son “Toʻlovlar va toʻlov tizimlari toʻgʻrisida”gi Qonuni. https://lex.uz/docs/-4575786
  16. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 17-aprel PQ-4291-son “2019-2028-yillar davrida Oʻzbekiston Respublikasida qattiq maishiy chiqindilar bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirish strategiyasini tasdiqlash toʻgʻrisida”gi Qarori. https://lex.uz/docs/-4291729
  17. 2025-yilda naqdsiz pul tushumlari banklarda 43 foizgacha, savdo va xizmatlar sohasida 48 foizgacha oʻsdi - Markaziy bank. (2026, 20-fevral). Gazeta.uz. https://www.gazeta.uz/oz/2026/02/20/cash-noncash/
  18. Har uchinchi oʻzbekistonlik kamdan-kam hollarda naqd pul bilan toʻlaydi - Markaziy bank. (2025, 26-iyul). Spot.uz. https://www.spot.uz/oz/2025/07/26/cash-survey
  19. Oʻzbekistonda chiqindilarni qayta ishlash hududlar boʻyicha ixtisoslashtiriladi. (2025, 15-avgust). Gazeta.uz. https://www.gazeta.uz/oz/2025/08/15/waste/

Yuklab olishlar

Yuklab olish ma’lumotlari hali mavjud emas.