Tel: +998977838464

2026
III Bioiqtisodiyot xalqaro forumi: maxsus son

V-SEKSIYA - SIRKULYAR IQTISODIYOT VA QAYTA TIKLANUVCHI ENERGIYA MANBALARINI INTEGRATSIYALASH IMKONIYATLARINI OSHIRISH

SOGʻLIQNI SAQLASH MUASSASALARIDA QAYTA TIKLANUVCHI ENERGIYA LOYIHALARINI DAVLAT-XUSUSIY SHERIKCHILIK ASOSIDA MOLIYALASHTIRISH MEXANIZMLARINI TAKOMILLASHTIRISH

DOI 10.67668/mj/2026issmaxsus/2080 Betlar 236-247

Nashr qilingan 2026-09-25

Mualliflar
Turobxonov Xumoyunxon Lazizxon oʻgʻli
Tashkilot
Toshkent Davlat Iqtisodiyot Universiteti image/svg+xml
III Bioiqtisodiyot xalqaro forumi, Buxoro, 24-25-sentabr 2026
PDF Google Scholar Google Scholar

Annotatsiya

Maqolada sogʻliqni saqlash muassasalarida qayta tiklanuvchi energiya loyihalarini davlat-xususiy sheriklik asosida moliyalashtirishning nazariy asoslari va amaliy mexanizmlari oʻrganildi. Toʻliq boʻlmagan shartnomalar nazariyasi, xavflarni taqsimlash va pul mablagʻlari qiymati konsepsiyalarini umumlashtirib, tibbiyot muassasalarining energiya taʼminotini sheriklik obyekti sifatida asoslab berilgan. Tadqiqotda sogʻliqni saqlash tarmogʻining 2020-2024-yillardagi rivojlanishi, ijtimoiy soha obyektlarida quyosh panellarini oʻrnatish natijalari va davlat-xususiy sheriklik portfelining tarkibi rasmiy manbalar asosida baholandi. Qurish-foydalanish-topshirish, mavjudlik toʻlovi, energiya servis shartnomasi va uskunalar ijarasi modellari xavflar taqsimoti, toʻlov manbai va qoʻllash sohasi boʻyicha qiyoslandi. Natijada mavjudlik toʻlovi va energiya tejamidan ulush toʻlovini birlashtirgan gibrid toʻlov mexanizmi hamda sheriklik modeli ishlab chiqildi. Muallif tibbiyot muassasalarida energiya auditi standartini joriy etish, loyihalarni tumanlar kesimida guruhlash va davlat sektori taqqoslash mezonini qoʻllash boʻyicha takliflarni asosladi. Tadqiqot natijalari tibbiyot muassasalarida energiya taʼminoti ishonchliligini oshirish va byudjet xarajatlarini qisqartirishga xizmat qiladi.

Kalit so'zlar

davlat-xususiy sheriklik, sogʻliqni saqlash muassasalari, qayta tiklanuvchi energiya, quyosh panellari, mavjudlik toʻlovi, energiya servis shartnomasi, xavflarni taqsimlash, pul mablagʻlari qiymati

Foydalanilgan adabiyotlar

  1. Barlow, J., Roehrich, J., & Wright, S. (2013). Europe sees mixed results from public-private partnerships for building and managing health care facilities and services. Health Affairs, 32(1), 146-154. https://doi.org/10.1377/hlthaff.2011.1223
  2. Bawaneh, K., Ghazi Nezami, F., Rasheduzzaman, M., & Deken, B. (2019). Energy consumption analysis and characterization of healthcare facilities in the United States. Energies, 12(19), 3775. https://doi.org/10.3390/en12193775
  3. Bertoldi, P., Rezessy, S., & Vine, E. (2006). Energy service companies in European countries: Current status and a strategy to foster their development. Energy Policy, 34(14), 1818-1832. https://doi.org/10.1016/j.enpol.2005.01.010
  4. Bing, L., Akintoye, A., Edwards, P. J., & Hardcastle, C. (2005). The allocation of risk in PPP/PFI construction projects in the UK. International Journal of Project Management, 23(1), 25-35. https://doi.org/10.1016/j.ijproman.2004.04.006
  5. Dwight, L. (2025). Uzbekistan and public-private partnerships: Country lessons (IMF Selected Issues Paper No. SIP/2025/087). Washington, DC: International Monetary Fund. https://www.imf.org/en/publications/selected-issues-papers/issues/2025/06/27/uzbekistan-and-public-private-partnerships-country-lessons-republic-of-uzbekistan-568107
  6. Energyforum.uz. (2025, December 1). Almost 2 GW of solar panels have been installed in Uzbekistan at 141 thousand facilities. https://energyforum.uz/en/news/almost-2-gw-of-solar-panels-have-been-installed-in-uzbekistan-at-141-thousand-facilities
  7. Engel, E., Fischer, R., & Galetovic, A. (2013). The basic public finance of public-private partnerships. Journal of the European Economic Association, 11(1), 83- 111. https://doi.org/10.1111/j.1542-4774.2012.01105.x
  8. Grimsey, D., & Lewis, M. K. (2002). Evaluating the risks of public private partnerships for infrastructure projects. International Journal of Project Management, 20(2), 107-118. https://doi.org/10.1016/S0263-7863(00)00040-5
  9. Hart, O. (2003). Incomplete contracts and public ownership: Remarks, and an application to public-private partnerships. The Economic Journal, 113(486), C69-C76. https://doi.org/10.1111/1468-0297.00119
  10. Hodge, G. A., & Greve, C. (2007). Public-private partnerships: An international performance review. Public Administration Review, 67(3), 545-558. https://doi.org/10.1111/j.1540-6210.2007.00736.x
  11. International Finance Corporation. (2023, May 17). IFC assists Uzbekistan to modernize healthcare services through public-private partnership. https://www.ifc.org/en/pressroom/2023/ifc-assists-uzbekistan-to-modernize-healthcare-services-through-public-private-partnership
  12. Iossa, E., & Martimort, D. (2015). The simple microeconomics of public- private partnerships. Journal of Public Economic Theory, 17(1), 4-48. https://doi.org/10.1111/jpet.12114
  13. World Bank. (2017). Public-Private Partnerships Reference Guide, Version 3. Washington, DC: World Bank. https://ppp.worldbank.org/library/ppp-reference-guide-3-0-full-version
  14. World Health Organization, World Bank, Sustainable Energy for All, & International Renewable Energy Agency. (2023). Energizing health: Accelerating electricity access in health-care facilities. Geneva: WHO. https://www.who.int/publications/i/item/9789240066960
  15. Oʻzbekiston Respublikasining 2019-yil 10-may OʻRQ-537-son “Davlat- xususiy sheriklik toʻgʻrisida”gi Qonuni. https://lex.uz/docs/-4329270
  16. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 16-fevral 2026-yil PF-21-son “Mamlakat taraqqiyotining 2030-yilgacha moʻljallangan ustuvor yoʻnalishlari doirasida islohotlarni izchil davom ettirish va yangi bosqichga olib chiqishning qoʻshimcha chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi Farmoni https://lex.uz/ru/docs/-8050769 17
  17. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2023-yil 16-fevral PQ-57-son “2023-yilda qayta tiklanuvchi energiya manbalarini va energiya tejovchi texnologiyalarni joriy etishni jadallashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi Qarori. https://lex.uz/docs/-6385716
  18. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 2-dekabr PQ-436-son “2030-yilgacha Oʻzbekiston Respublikasining «yashil» iqtisodiyotga oʻtishiga qaratilgan islohotlar samaradorligini oshirish boʻyicha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi Qarori. https://lex.uz/docs/-6303230
  19. Gazeta.uz. (2026, 22-aprel). Oʻzbekistonda 145 mingdan ortiq obyektga umumiy quvvati 2114 MVt boʻlgan quyosh panellari oʻrnatilgan. https://www.gazeta.uz/oz/2026/04/22/solar-panel/
  20. Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi. (2026). Davlat- xususiy sheriklik loyihalari. https://gov.uz/oz/pages/Davlat_xususiy_sheriklik_loyihalari
  21. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Statistika agentligi. (2024). Oʻzbekiston Respublikasida sogʻliqni saqlash sohasining asosiy statistik koʻrsatkichlari (2024-yil 1-yanvar holatiga). https://stat.uz/img/uz_zdravookhraneniya_2024-tayor_p69757.pdf

Yuklab olishlar

Yuklab olish ma’lumotlari hali mavjud emas.