SPORT SOHASIDA AXBOROT OQIMLARINI BOSHQARISH VA MARKETING STRATEGIYALARINING RAQAMLI TRANSFORMATSIYASI
Annotatsiya
Mazkur maqolada sport tashkilotlarida raqamli marketing kanallarini qoʻllash orqali auditoriya munosabatini (fan engagement) oshirishning metodologik asoslari va axborot oqimlarini optimallashtirish modeli tadqiq etilgan. Tadqiqotning asosiy maqsadi raqamli marketing kanallari (ijtimoiy media, mobil ilovalar, OTTplatformalar) va auditoriya faollik koʻrsatkichlari oʻrtasidagi miqdoriy munosabatni aniqlash va uning asosida sport tashkilotlari uchun optimal axborot oqimlari modelini taklif etishdan iborat. Tadqiqotda AQSH, Xitoy, Germaniya, Janubiy Koreya, Buyuk Britaniya hamda Oʻzbekistonning 2020-2026 yillar maʼlumotlari qiyosiy tahlil orqali oʻrganilgan. Panel regression tahlil natijasida raqamli marketing xarajatlarining auditoriya faolligiga taʼsiri statistik jihatdan maʼnoli ekanligi isbotlangan (β = 0,71; p < 0,01). Tadqiqot natijasida sport tashkilotlari uchun uch qatlamli axborot oqimlari optimallashtirish modeli (AOOM) taklif etilgan. Amaliy tavsiyalar Oʻzbekiston sport marketingi raqamli transformatsiyasi strategiyasiga moslashtirilgan. Modelda teskari aloqa mexanizmi natija qatlamidan olingan maʼlumotlarni maʼlumotlar qatlamiga qaytarib, marketing strategiyasini doimiy takomillashtirishga xizmat qiladi.Kalit so'zlar
raqamli marketing, axborot oqimlari, sport auditoriyasi, fan engagement, OTT-platforma, panel regressiya, sport marketingi, raqamli transformatsiya
Foydalanilgan adabiyotlar
- Bee, C. C., & Kahle, L. R. (2006). Relationship marketing in sports: A functional approach. Sport Marketing Quarterly, 15(2), 102-110
- Castells, M. (2010). The rise of the network society (2nd ed.). Wiley- Blackwell
- Funk, D. C., Pizzo, A. D., & Baker, B. J. (2018). eSport management: Embracing eSport education and research opportunities. Sport Management Review, 21(1), 7-13. https://doi.org/10.1016/j.smr.2017.07.008
- GSMA Intelligence. (2024). The mobile economy 2024. GSM Association
- Lewis, M., Abdallah, J. C., Brown, K., & Billings, A. (2021). Multiscreen football enjoyment: Uses and gratifications for media consumption of the National Football League. Journal of Sports Media, 16(2), 65-86. https://doi.org/10.1353/jsm.2021.0010
- Liu, Y. (2018). Social Media Marketing in China mit WeChat. Springer Gabler. https://doi.org/10.1007/978-3-658-17497-2
- Naraine, M. L., & Parent, M. M. (2016). Illuminating centralized users in the social media ego network of two national sport organizations. Journal of Sport Management, 30(6), 689-701. https://doi.org/10.1123/jsm.2016-0067
- Parganas, P., Anagnostopoulos, C., & Chadwick, S. (2015). “You’ll never tweet alone”: Managing sports brands through social media. Journal of Brand Management, 22(7), 551-568. https://doi.org/10.1057/bm.2015.32
- PwC. (2024). Global entertainment & media outlook 2024-2028. PricewaterhouseCoopers LLP
- Shannon, C. E., & Weaver, W. (1949). The mathematical theory of communication. University of Illinois Press
- SportsPro Intelligence. (2024). Digital fan engagement report 2024. SportsPro Media
- Statista Research Department. (2024). Sports marketing global market size 2020-2028. Statista. https://www.statista.com
- Stavros, C., Meng, M. D., Westberg, K., & Farrelly, F. (2014). Understanding fan motivation for interacting on social media. Sport Management Review, 17(4), 455- 469. https://doi.org/10.1016/j.smr.2013.11.004
- Wooldridge, J. M. (2019). Introductory econometrics: A modern approach (7th ed.). Cengage Learning
- Oʻzbekiston Respublikasining 2019-yil 2-iyuldagi OʻRQ-547-son “Shaxsga doir maʼlumotlar toʻgʻrisida”gi Qonuni. https://lex.uz/docs/4396419
- Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 5-oktyabrdagi PF-6079- son ““Raqamli Oʻzbekiston - 2030” strategiyasini tasdiqlash va uni samarali amalga oshirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi Farmoni. https://lex.uz/docs/5030957
- Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 16-noyabrdagi PQ-423- son “Kibersport turlarini yanada rivojlantirish va keng ommalashtirishga oid qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi Qarori. https://lex.uz/docs/6285858
- Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2024-yil 14-oktyabrdagi PQ-358- son “2030-yilgacha boʻlgan davrda sunʼiy intellekt texnologiyalarini rivojlantirish strategiyasini tasdiqlash toʻgʻrisida”gi Qarori. https://lex.uz/docs/7159258
- Niyozov, D. B., & Yusupov, R. T. (2023). Oʻzbekiston sport bozorini raqamlashtirishning moliyaviy samarasi. Iqtisodiyot va innovatsion texnologiyalar, 5(3), 134-149
- Qodirov, Z. R. (2024). Raqamli axborot platformalari va sport brendingi oʻrtasidagi miqdoriy munosabat: Oʻzbekiston konteksti. Raqamli iqtisodiyot jurnali, 4(1), 67-82
- Qodirov, Z. R., & Yusupov, M. B. (2024). Digital marketing channels in Uzbek sports organisations: Barriers and opportunities. Journal of Central Asian Studies, 6(2), 88-104
- Rashidova, M. A., & Hamidov, B. K. (2023). Sport tashkilotlarida raqamli marketing implementatsiyasidagi institutsional toʻsiqlar. Oʻzbekiston iqtisodiyoti masalalari, 7(2), 211-228
- Toshmatov, O. N. (2022). Oʻzbek sport klublari uchun ijtimoiy media strategiyasi: amaliy tavsiyalar. Sport menejmenti, 3(1), 45-58
- Oʻzbekiston Respublikasi Milliy statistika qoʻmitasi. (2024). Sport va jismoniy madaniyat: statistik toʻplam 2020-2024. MSQ nashriyoti
Yuklab olishlar
Yuklab olish ma’lumotlari hali mavjud emas.