Tel: +998977838464

Son 7 (2026)
Marketing

Ilmiy maqolalar

OILAVIY TADBIRKORLIKNI RIVOJLANTIRISH ORQALI AHOLI BANDLIGINI OSHIRISHNING MARKETING JIHATLARI

DOI 10.67668/mj/2026iss7/2176 Betlar 564-573

Nashr qilingan 2026-07-31

Mualliflar
Ermatov Nosir Toxirovich
Tashkilot
Toshkent Davlat Iqtisodiyot Universiteti image/svg+xml
PDF Google Scholar Google Scholar

Annotatsiya

Maqolada oilaviy tadbirkorlikni rivojlantirish orqali aholi bandligini oshirishning marketing jihatlari oʻrganildi. Oilaviy biznesning bandlikdagi oʻrni, oilaviy brend va obroʻning isteʼmolchi tanloviga taʼsiri hamda kichik ishlab chiqaruvchilarning raqamli va eksport bozorlariga chiqishi boʻyicha tadqiqotlar umumlashtirildi. Rasmiy maʼlumotlar asosida 2025-yilda daromadli mehnat bilan taʼminlangan 5,4 mln kishining 38,9 foizi tadbirkorlik orqali band boʻlgani, oʻzini oʻzi band qilganlar soni 5,5 mln kishidan oshgani aniqlandi. Sotuv oʻsishini ish oʻrinlariga aylantiruvchi bandlik formulasi va oilaviy korxonalarning bozorga kirish integral indeksi taklif etildi. Bozor tadqiqi, oilaviy brend, sotuv kanallari va bandlikni bogʻlovchi model ishlab chiqildi. Mahalla mikroloyihalarining har biri oʻrtacha ikki kishini qamrab olgani va marketpleyslardagi faol sotuvchilar soni oʻzini oʻzi band qilganlar soniga nisbatan kichikligi aniqlandi. Kredit arizalariga sotuv rejasini ilova qilish, marketing oʻqitish, “Oilaviy mahsulot” sifat belgisi va sotuv oʻsishiga bogʻlangan imtiyozli kredit boʻyicha takliflar berildi.

Kalit so'zlar

oilaviy tadbirkorlik, aholi bandligi, marketing, oilaviy brend, marketpleys, sotuv kanallari, oʻzini oʻzi band qilish, bozorga kirish

Foydalanilgan adabiyotlar

  1. Astrachan, J. H., & Shanker, M. C. (2003). Family businesses’ contribution to the U.S. economy: A closer look. Family Business Review, 16(3), 211-219. https://doi.org/10.1111/j.1741-6248.2003.00211.x
  2. Atkin, D., Khandelwal, A. K., & Osman, A. (2017). Exporting and firm performance: Evidence from a randomized experiment. The Quarterly Journal of Economics, 132(2), 551-615. https://doi.org/10.1093/qje/qjx002
  3. Banerjee, A. V., & Duflo, E. (2007). The economic lives of the poor. Journal of Economic Perspectives, 21(1), 141-168. https://doi.org/10.1257/jep.21.1.141
  4. Binz, C., Hair, J. F., Pieper, T. M., & Baldauf, A. (2013). Exploring the effect of distinct family firm reputation on consumers’ preferences. Journal of Family Business Strategy, 4(1), 3-11. https://doi.org/10.1016/j.jfbs.2012.12.004
  5. Blattman, C., Fiala, N., & Martinez, S. (2014). Generating skilled self- employment in developing countries: Experimental evidence from Uganda. The Quarterly Journal of Economics, 129(2), 697-752. https://doi.org/10.1093/qje/qjt057
  6. Chua, J. H., Chrisman, J. J., & Sharma, P. (1999). Defining the family business by behavior. Entrepreneurship Theory and Practice, 23(4), 19-39. https://doi.org/10.1177/104225879902300402
  7. Couture, V., Faber, B., Gu, Y., & Liu, L. (2021). Connecting the countryside via e-commerce: Evidence from China. American Economic Review: Insights, 3(1), 35-50. https://doi.org/10.1257/aeri.20190382
  8. Craig, J. B., Dibrell, C., & Davis, P. S. (2008). Leveraging family-based brand identity to enhance firm competitiveness and performance in family businesses. Journal of Small Business Management, 46(3), 351-371. https://doi.org/10.1111/j.1540-627X.2008.00248.x
  9. De Mel, S., McKenzie, D., & Woodruff, C. (2008). Returns to capital in microenterprises: Evidence from a field experiment. The Quarterly Journal of Economics, 123(4), 1329-1372. https://doi.org/10.1162/qjec.2008.123.4.1329
  10. Jensen, R. (2007). The digital provide: Information (technology), market performance, and welfare in the South Indian fisheries sector. The Quarterly Journal of Economics, 122(3), 879-924. https://doi.org/10.1162/qjec.122.3.879
  11. Kohli, A. K., & Jaworski, B. J. (1990). Market orientation: The construct, research propositions, and managerial implications. Journal of Marketing, 54(2), 1-18. https://doi.org/10.1177/002224299005400201
  12. McKenzie, D., & Woodruff, C. (2014). What are we learning from business training and entrepreneurship evaluations around the developing world? The World Bank Research Observer, 29(1), 48-82. https://doi.org/10.1093/wbro/lkt007
  13. Sraer, D., & Thesmar, D. (2007). Performance and behavior of family firms: Evidence from the French stock market. Journal of the European Economic Association, 5(4), 709-751. https://doi.org/10.1162/JEEA.2007.5.4.709
  14. Oʻzbekiston Respublikasining 2012-yil 26-aprel OʻRQ-327-son “Oilaviy tadbirkorlik toʻgʻrisida”gi Qonuni. https://lex.uz/docs/2004956
  15. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2021-yil 27-mart PQ-5041-son “Oilaviy tadbirkorlikni rivojlantirish dasturlari doirasida amalga oshiriladigan qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi Qarori. https://lex.uz/docs/-5345627
  16. Anhor.uz. (2026, 23-yanvar). 2025-yil Oʻzbekistonda 366 ming oila kambagʻallikdan chiqdi. https://anhor.uz/uzl/news/366-ming-oila/
  17. Kambagʻallikni qisqartirish va bandlik vazirligi. (2026, 12-mart). 2025-yilda 5,4 mln aholi daromadli mehnat bilan taʼminlandi [Matbuot anjumani]. https://gov.uz/oz/bv/news/view/157595
  18. Oʻzbekiston Respublikasi Milliy statistika qoʻmitasi. (2026). Hududlarda kichik biznesning yalpi hududiy mahsulotdagi ulushi: 2025-yil yanvar-dekabr. https://stat.uz/img/news/analitika-vrp_zb-lotin_p63000.pdf
  19. Oʻzbekiston Respublikasi Milliy statistika qoʻmitasi. (2026, 19-avgust). Qaysi hududda hunarmandlar soni koʻp? https://stat.uz/uz/matbuot-markazi/qo-mita-yangiliklar/69851-ajsi-ududda-unarmandlar-soni-k-p-8
  20. Spot.uz. (2025, 21-iyul). Oʻzini oʻzi band qilgan shaxslar soni 5,5 mln nafardan oshdi [Davlat soliq qoʻmitasi maʼlumotlari]. https://www.spot.uz/oz/2025/07/21/self-employed-persons/
  21. Toshniyozova, M. (2026, 10-iyul). Uzum yoʻnalishidagi e-commerce aylanmasi 1 milliard dollarga yetishi mumkin. Kun.uz. https://kun.uz/news/2026/07/10/uzum-yonalishidagi-ye-sommerce-aylanmasi-1-milliard-dollarga-yetishi-mumkin

Yuklab olishlar

Yuklab olish ma’lumotlari hali mavjud emas.